Pardus 2007′yi ilk çıktığı günlerde indirip kurmuştum ve o zamandan beri kullanıyorum. Pardus ve Linux konularında uzman olmasam da izlenimlerimi aktarmayı ve Pardus hakkında ayrıntılı bir inceleme yapmayı düşünüyordum ki, uzun zamandır keyifle takip ettiğim PC Labs‘ta Pardus 2007 için kapsamlı bir inceleme yazısının yayınlandığını gördüm. Toplam 6 sayfadan oluşan bu incelemede Pardus Hakkında Genel Bilgiler & Sistem Gereksinimleri, İndirelim, kuralım, Açılış ve ilk kullanım deneyimleri, Gündelik kullanım, Sistem araçları ve donanım desteği, Genel izlenimler ve sonuç bölümleri var. Bu hoş ve faydalı inceleme için PC Labs’a teşekkürler.

Ek olarak, daha önce “Tavsiye Elektronik Dergiler” yazısında da değindiğim açık kaynak ağırlıklı bir elektronik dergi olan eniXma‘nın Şubat sayısında da Pardus 2007 incelemesi yapılmış.

Diğer İncelemeler

Pardus 2007′nin en büyük yeniliklerinden biri çoklu dil desteği denebilir. Bu sürümde Türkçe dışında İngilizce, Almanca, İspanyolca ve Hollandaca dillerinde kurulum yapılabiliyor. Pardus’un resmi İngilizce web sitesi de var, ve resmi olmayan İtalyanca ve Hollandaca Pardus siteleri de açılmış. Ek olarak, Pardus 2007′nin dünya çapında yayın yapan sitelerde incelemelerinin yapılması ve genel olarak başarılı bulunması da çok sevindirici. “Linux dağıtımları merkezi” Distrowatch‘da bir Pardus sayfası mevcut ve Pardus 2007 hakkında bir inceleme yapmışlardı. Linux.com’da da kısa bir süre önce Pardus incelemesi yapıldı.

Pardus hakkında izlenimlerim

Pardus 2007 hakkında kısaca izlenimlerimi aktarmam gerekirse öncelikle Pardus’un etkileyici olduğunu ve gösterilen ilgiyi hak ettiğini ifade etmeliyim. Görsel olarak tatmin edici olmasıyla, kurulum ve kullanım kolaylığıyla ve donanım uyumluluğuyla Pardus gerçekten harika! Pardus’un daha çok kişiye ulaşması için blog yazarları tarafından tanıtım yazıları yazıldı, birçok blogda Pardus banner/logosu eklenerek küçük de olsa katkıda bulunulmaya çalışıldı. Emo Ankara Şubesi’nin 10 bin Pardus 2007 CD’sini ücretsiz olarak dağıtmakta olduğunu öğreniyoruz.

Ve basılı bilgisayar dergileri… Pardus’u normalde farklı yansı adreslerinden birinden indirip, CD’ye yazarak kurulum yapabiliyoruz. Fakat boyutu 700 mb’a yakın olduğu için internet imkanı olmayan veya kısıtlı olan kullanıcılar için indirmek mümkün olmayabilir. Bazı bilgisayar dergileri Pardus’u, verdikleri CD veya DVD’ye dahil ediyor; hatta bazı dergiler normalde kurulum CD’sinde yer almayan Pardus uyumlu programları depo halinde CD veya DVD olarak veriyor.

Bu şekilde çeşitli yollarla Pardus’un yaygınlaşması sağlanıyor, ama bence Pardus kamu kurumlarında ve özel şirketlerde yaygın olarak kullanılmaya başlandığı zaman asıl patlamayı yapacak. Sadece devletin birimlerine bakınca, yüksek ücretli işletim sistemleri ve yazılımlar için her yıl azımsanmayacak miktarda para harcandığını görüyoruz. Pardus kullanılmaya başlandığında çok büyük bir tasarruf yapılacağını söylemek mümkün; bu konu basında da yer alıyor bazen, Pardus hakkında çıkan haberler için bu sayfaya bakılabilir.

Sonuç olarak, Pardus’un emin adımlarla ilerlediğini ve kendisinden bekleneni verdiğini düşünüyorum. Bulunan hataların giderilmesi ve yeni özelliklerin eklenmesiyle her geçen gün daha güçlü bir işletim sistemine sahip oluyoruz. Diğer taraftan, Linux tabanlı işletim sistemlerinin kullanımının zor olduğu bilinir genel olarak. Ama Pardus kullanım kolaylığı ile normal bilgisayar kullanıcıları için de ideal, ki Türkiye ve dünya çapında yapılan Pardus incelemelerinde de kullanım kolaylığı özelliği vurgulanıyor. Ve ücretsiz olarak temin edilebilen özgür bir yazılım olduğu için Pardus ile “korsan” işletim sistemi ve yazılım kullanımının da önüne geçebileceğimizi söylemek mümkün. Yapmamız gereken, bir Pardus CD’si temin edip, gerekli belgeleri okuduktan sonra bilgisayarımıza kurmak; özgürlük için…

Pardus ile ilgili bazı siteler

Pardus Resmi Sitesi

Vikipedi’de Pardus

Pardus Ekran Görüntüleri

Belgeler

Pardus Wiki (Pardus için Türkçe ve İngilizce belgeler)

Pardus Gazetesi

Resmi olmayan forumlar

Pardus Dünyası (Geliştiricilerin günlükleri)

Pardus Oyunları (Pardus Oyun incelemeleri)

Pardus Mesaj Listeleri

sanat.pardus

Pardus her ne kadar Linux tabanlı olsa da bizden bir parça; kurulum ve kullanım olarak oldukça başarılı ve yazılım alanında “Özgürlük için” çok önemli bizim için. Pardus’un İngilizce ile beraber diğer dünya dilleri desteğinin her geçen gün artması ve kullanışlılığı ile dünya çapında her geçen gün kullanıcı sayısı artıyor, ve artık basının da Pardus’a daha fazla yer ayıracağını anlıyoruz. Bize düşen destek olmak.

Pardus’un yeni sürümünü indirmek ve son gelişmeleri takip etmek için resmi sayfası ve geliştiricilerinin blogu Pardus Dünyası takip edilebilir. Şimdilik benden bu kadar, Pardus 2007′yi kurma fırsatım olunca daha detaylı bir inceleme yapabilirim. Şu an için Pardus 2007′yi indirme fırsatı olmayanlar bilgisayar dergilerinin Ocak 2007 sayılarını bekleyebilirler, büyük ihtimalle dergiler Pardus 2007′yi okuyucularına CD/DVD olarak sunacaklardır.

Bu arada, Pardus resmi sitesinin kararlı 2007 sürümü çıkmadan önce (yani 18 Aralık 2006 saat 11′den önceki) hali, büyük resim için tıklayın:

Güncelleme: Pardus 2007 artık indirilebilir, resmi sitenin tasarımı da değişmiş gayet hoş olmuş.

En çok dikkat çeken yenilikler:

• Sistemin açılış ve kapanışı öncesine ve diğer işletim sistemlerine göre oldukça hızlı.

• Paket yöneticisi olan PiSi’de yapılan geliştirmelerle program kurulumu daha kolay ve hızlı hale getirilmiş.

• Linux çekirdeği, KDE masaüstü ortamı ve diğer birçok yazılımın son sürümleri kullanılmış.

• Görsellik… Hem kurulum yöneticisi hem de masaüstü görsel açıdan oldukça tatmin edici.

Bu sürümden önceki kararlı sürüm olan Pardus 1.0′dan sonra alfa sürümlerde sürüm numarası olarak 1.1 kullanılmıştı, anlaşılan artık 2007, 2008 şeklinde devam edecek. Pardus 2007 Beta 1 “ATA”yı henüz kurma imkanım olmadı, betadan önceki 1.1 Alfa3 sürümünü kullanıyorum, kararlı sürümle beraber detaylı bir inceleme yapmayı düşünüyorum.

Bu beta sürümün deneme amaçlı kullanılması tavsiye ediliyor, eğer Linux konusunda çok tecrübeli değilseniz bu sürümü kurmamanız, kararlı 2007 sürümünü beklemeniz daha mantıklı.

Bu konuda Ali Işıngör’ün yazdığı bu ve şu yazılar okunabilir, ve Pardus hakkında son gelişmeleri takip etmek için geliştiricilerin günlüğü olan Pardus Gezegeni, Pardus için hazırlanmış görsellere bakmak için bu adres ziyaret edilebilir. Pardus hakkında belgeler (önemli!) ve forumların olduğu resmi olmayan bir site de var.

Pardus 2007 Beta 1 “ATA” kurulabilir sürümü bu adresten indirilebiliyor (700 mb kadar). Ayrıca bilgisayara kurmadan CD’den çalışan bir sürüm de var, çalışan sürüme buradan ulaşabiliyoruz. Ayrıca tüm sürümlere bu adresten ulaşmak mümkün. Pardus Kurulum ve Kullanım Kılavuzu da kurulumdan ve kullanımdan önce mutlaka okunmalı.

Artık kararlı sürümü merakla bekliyoruz.

Düzenleme: Kararlı sürüme doğru ilerlerken Pardus 2007′nin ikinci beta sürümü “Sait Faik” adıyla yayınlandı, bu adresten indirilebilir. Pardus’un yaygınlaşması için destek olmak istiyorsanız yeni hazırlanan düğme ve bannerlardan birini bu adresten seçerek kendi sitenize yerleştirebilirsiniz.

4 gün boyunca 70′e yakın oturum olacakmış, bu seminerlerden konuları belli olanlar:

• AB Standartları Çerçevesinde Birlikte Çalışabilirlik
• Açık Kaynak Kodlu Uygulamalar ile Sistem Yönetimi
• Ağ Trafiği Dinleme ve Yorumlama
• Beowulf Kümeleri ve Paralel Programlamaya Giriş
• Cross-platform Taşınabilir Kod yazma
• Firefox ile Web’i Yeniden Keşfedin
• Fotoğrafçı Penguen’in Alet Çantası
• FreeBSD PF ile Güvenlik Duvarı
• Kablosuz Ağlarda Güvenlik
• Kadınlar ve Linux
• KDE 4′ün Yenilikleri
• Kerberos Kimlik Denetimi Altyapısı
• Libpcap ile Paket Yakalama
• Linux-DO: GNU/Linux ve Uzak Doğu Felsefesi Benzerlikleri
• Linux Performansını Arttırmak
• Metasploit Framework ile Güvenlik Denetimi
• OpenOffice.org Özgür Ofis Yazılımı
• Ossec-hids : Bir Saldırı Tespit Sistemi
• Özgür Yazılım/Açık Kaynak İş Modelleri
• Panel : Kamu Kurumlarında Özgür Yazılıma Geçiş
• Panel : Bilişim Sektöründe Nereden Geldik, Nereye Gidiyoruz?
• PHP 5 Programlama Dili
• PHP & AJAX ile Yeni Nesil
• PHP PEAR ve PECL
• PyQT/KDE Programlama
• Python Programlama
• Tembel Penguenlere Çekirdek Programlama
• Trusted Computing Destekli Kriptolu Dosya Servisi

Bence imkanı olanlar ve biraz ilgi duyanlar kaçırmamalı.

Pardus

1. Yeni bir güvenlik duvarı geliyor *
2. Son kullanıcının fikirlerini geliştiricilere aktarabilecekleri bir geri bildirim uygulaması geliyor **
3. PİSİ çok gelişti. Hem hızlandı, hem de daha kararlı hale geldi.
4. PİSİ arayüzü tamamen yenilendi, yeni hali daha kullanışlı olacak.
5. YALI’daki bazı hatalar giderildi. ***
6. Ağ ayarlarını yapmak için kullanılan Net-kga güncellendi, arayüzü de geliştiriliyor ****
7. Müdür ile açılış süresi çok kısaldı (1.0′da 1 dakikanın üzerinde açılan bir sistem artık 17 saniyede açılıyor) *****
8. Zemberek, artık teknik terimleri de tanıyacak hale getirildi. ******
9. Pardus, yeni simge seti Tulliana 1.1 ile gelecek.
10. Muavin adında yeni ve gelişmiş bir donanım tanıma sistemi yazıldı, böylece artık gereksiz modüller yüklenmeyecek ve sistem daha hızlı açılacak.
11. Kullanıcı ekleme arayüzü daha da gelişecek.
12. Hemen hemen tüm paketler güncellendi (KDE, Xorg, glibc, gcc’nin yeni sürümleri geliyor)

———

Hepsi çok iddialı değişiklikler tabi ama, özellikle sistemin 17 saniyede açılacak olması beni çok mutlu etti, bu süre sistemden sisteme değişiklik gösterebilir ama, normalde 1 dakikadan uzun sürede açılıyordu; bu şekilde olunca çok hoş olacak.

Sabırsızlıkla bekliyorum, yeni Pardus’u; eski sürüm kullananlar yükseltme de yapabilecekmiş. Kolay gelsin, geliştiricilere.

Pardus, TÜBİTAK – UEKAE tarafından başlatılan Uludağ (Ulusal Dağıtım) projesi çerçevesinde, bilişim okur-yazarlığına sahip bilgisayar kullanıcılarının temel masaüstü ihtiyaçlarını karşılamayı hedefliyor, ve GNU/Linux tabanlı.

Ben de indirdim .iso dosyasını internetten, cd’ye yazdım, ve kurdum hemen. Betasını da kurmuştum daha önce. Hem grafikleriyle, hem hızıyla hem de kullanım-kurulum kolaylığıyla gerçekten çok iyi olan Pardus, gelecek için de ümit veriyor, geliştirenleri kutlamak ve projeye destek vermek lazım. Bağlantılar:

Pardus

Pardus Destek Forumu

Linux Dağıtımları

Ve iki tane Pardus Ekran görüntüsü: